Cây bán hạ có tác dụng gì? Chữa bệnh gì? Mua ở đâu? - Cây Thuốc Quanh Ta

Cây bán hạ là loại cây thân thảo thường mọc ở các vùng đất trống hay mọc dại ven đường. Dược chất bán hạ tùy theo kích thước củ của cây cũng sẽ có những tên gọi khác nhau, thường được sử dụng để trị những bệnh ho, chống buồn nôn do viêm dạ dày…. Cùng cây thuốc quanh ta tìm hiểu kỹ hơn về loại dược chất này qua bài viết dưới đây.

Cây bán hạ là gì

Cây bán hạ Việt Nam (Typhonium trilobatum Schott) còn gọi là củ chóc, lá ba chìa, cây chóc chuột, là một loại cỏ không có thân, có củ hình cầu đường kính tới 2cm. Lá hình tim, hay hình mác, hoặc chia 3 thùy dài 4 – 15cm, rộng 3,5 – 9cm. Bông mo với phần hoa đực dài 5 – 9mm. Bông mo với phần hoa đực dài 5 – 9mm, phần tràng dài 17 – 27mm. Quả mọng, hình trứng dài 6mm.

Cây bán hạ Trung Quốc (Pinellia ternata Thunb). Breiter khác cây bán hạ Việt Nam ở chỗ thùy xẻ sâu rõ rệt hơn. Mặc dầu gọi là bán hạ Trung Quốc để phân biệt với bán hạ Việt Nam, nhưng có người nói đã thấy cây này mọc ở Lào Cai nhưng chưa được khai thác.

Cây chưởng diệp bán hạ (Pinellia pedatisecta Schott) khác những cây trên ở lá chia thành chín thùy khía sâu.

Cây bán hạ ở Việt Nam mọc hoang ở khắp những nơi đất ẩm ở nước ta từ Nam chí Bắc. Còn mọc ở Ấn Độ, Trung Quốc, Nhật Bản.

Người ta đào rễ (củ), rửa sạch đất cát, lựa củ to (gọi là nam tinh), củ nhỏ (gọi là bán hạ). Có thể dùng tươi (thường chỉ dùng giã đắp lên nơi rắn độc cắn), thường dùng khô có chế biến.

Nhận biết cây bán hạ

Cây bán hạ là một loại cây thân củ, củ thường có hình tròn hoặc dẹt. Mỗi giai đoạn sinh trưởng của cây sẽ có những khác nhau về hình dạng về lá cây, màu sắc lá. Cây còn nhỏ thường lá đơn, hình trứng, có đuôi nhọn, mép lá có gợn sóng. Khi cây khoảng 2-3 tuổi, lá có hình bầu dục, chẻ 3 thùy, hai đầu nhọn, cuống lá dài, có màu đỏ tím nhạt, phần gốc phình ra thành bẹ. Hoa thường nở và mùa hạ, hoa có bao hớn, hoa cái mọc phía dưới, có màu xanh nhạt, hoa đực mọc ở bên trên, có màu trắng. Quả thường có dáng hình trứng hay hình bầu dục.

cay-ban-ha

Cây bán hạ

Tác dụng của cây bán hạ

Theo nhiều nghiên cứu, cây có các tác dụng dược lý sau:

  • Công dụng chống buồn nôn: theo nhiều ghi chép từ xa xưa, bán hạ sống thì gây nôn, nhưng bán hạ chế lại có tác dụng chống nôn.
  • Công dụng giảm ho.
  • Công dụng giải độc trong trường hợp bị nhiễm độc strychnin và acetycholin.
  • Tác dụng ức chế hệ thần kinh trung ương.
  • Tác dụng kích thích co bóp tử cung với liều lượng thấp tuy nhiêu ở liều ượng cao lại gây ức chế.
  • Tác dụng chống viêm loét dạ dày và giảm co thắt cơ trơn.

Trong sách cổ ghi về tính chất và tác dụng của vị bán hạ như sau: vị cay, ôn, có độc; có tác dụng táo thấp (làm khô ẩm thấp), hóa đờm, giáng nghịch (làm hạ hơi đưa lên) hết nôn. Dùng trong những trường hợp nôn mửa, đờm thấp, hen suyễn, đầu nhức, đầu váng, không ngủ; dùng ngoài có tác dụng tiêu thũng. Phụ nữ có thai dùng phải cẩn thận, vị bán hạ phản với ô đầu, thảo ô.

Cây bán hạ chữa những bệnh gì

Theo nghiên cứu, bán hạ có tác dụng chữa ho và chống nôn. Được dùng theo kinh nghiệm dân gian chữa phụ nữ có thai bị nôn mửa hoặc chữa nôn trong trường hợp viêm dạ dày mãn tính. Nó còn là vị thuốc chữa ho (làm cho long đờm), chữa nhức đầu, đau dạ dày mãn tính. Ngày dùng 1,5 – 4g; có thể dùng tới liều từ 4 – 12g bán hạ đã chế biến hoặc hơn nữa. Dùng ngoài, tùy theo liều lượng và dùng tươi, giã nát đắp lên nơi đâu.

cay-ban-ha

Cây bán hạ chữa những bệnh gì

Các bài thuốc từ duọc liệu cây bán hạ

Bài thuốc “Nhị trần thang” chữa ho, đờm nhiều hoặc ho lâu ngày, vị khí xông vùng thượng vị, gây nôn lợm

Bán hạ đã qua chế biến 12 gram, cam thảo 8 gram, bạch phục linh 10 gram, trần bì 10 gram. Sắc uống

Chữa ho có nhiều đờm, nôn mửa, thượng bị trướng tức

Sử dụng 250 gram bán hạ nam (chế), 75 gram cam thảo, 250 gram bạch phục linh và 250 gram trần bì. Tất cả các vị thuốc đã được nghiền mịn và trộn chung với sinh khương. Mỗi ngày uống 2 lần và mỗi lần uống từ 9 – 15 gram.

Điều trị bệnh hen suyễn lâu ngày, ho và khó thở

  • Cách 1: Bán hạ nam, hạnh nhân và tô tử mỗi vị 8 gram sắc chung với bạch linh, trần bì và cam thảo, mỗi vị 10 gram.
  • Cách 2: Sử dụng 12 gram bán hạ nam và 8 gram ma hoàng đã bỏ rễ, chích mật ong với bồ kết đã bỏ hạt sao vàng. Đem tất cả nguyên liệu đi tán mịn, bảo quản trong lọ thủy tinh dùng dần. Mỗi ngày uống 2 – 3 lần, mỗi lần lấy 2 – 3 gram bột thuốc hòa tan nước ấm và uống. Uống liên tục cho đến khi bệnh có dấu hiệu thuyên giảm.

Thuốc sắc từ bán hạ nam chữa bệnh hen suyễn, ho, khó thở

 Trị ho có đờm, sốt kèm theo ho, khó thở và miệng khát

Sử dụng 6 gram bán hạ nam (chế), 8 gram đình lịch, 8 gram ma hoàng, 8 gram tô tử, 10 gram hạnh nhân, 10 gram xạ can, 12 gram đại táo, 4 gram sinh khương và 20 gram thạch cao. Sắc uống đến khi hết triệu chứng bệnh thì ngưng.

 Chữa hen suyễn lâu ngày, thiếu máu và da xanh xao

Bán hạ nam (chế) 8 gram, cam thảo, trần bì và phục linh mỗi vị 10 gram, thục địa và đương quy, mỗi vị 12 gram. Sắc uống.

 Điều trị viêm phế quản mạn tính, đờm nhiều và khí suyễn

  • Cách 1: Dùng 15 gram bán hạ nam (chế), 10 gram bạch thược, 10 gram ma hoàng, 5 gram quế chi, 5 gram sinh cam thảo, 5 gram can khương, 5 gram tế tân, 5 gram, ngũ vị tử. Sắc thuốc uống. Sử dụng liên tục cho đến khi triệu chứng bệnh giảm dần.
  • Cách 2: Bán hạ nam (chế) 15 gram, cam thảo 10 gram, tô tử 15 gram, trần bì 10 gram. Sắc uống.

 Trị chứng buồn nôn, đầy trướng bụng

Sử dụng bán hạ nam, cam thảo, bạch linh và trần bì, mỗi vị 12 gram sắc chung với 12 gram sinh khương. Hoặc cũng có thể dùng 40 gram bán hạ nam (chế), 32 gram phèn chi và 28 gram chỉ xác. Sắc mỗi ngày 1 thang.

 Chữa tâm hồi hộp, đờm hàn, ho, chứng khó ngủ

Bán hạ nam (chế) 8 gram sắc với trúc nhựa 8 gram, bạch linh, trần bì và cam thảo, mỗi vị 10 gram

 Trị rắn cắn, ong đốt

Rửa sạch củ bán hạ nam, gọt vỏ, giã nát và đắp lên chỗ bị ong đốt. Đối với trường hợp rắn cắn, đầu tiên cần loại bỏ hết chất độc rồi đắp củ bạn hạ nam đã giã nát lên. Tuy nhiên, người bệnh cũng cần theo dõi, tránh trường hợp chất độc còn sót lại gây nguy hại đến tính mạng.

Các bài thuốc chữa bệnh từ cây bán hạ nam chỉ mang tính chất tham khảo. Vì vậy, người bệnh không nên tự ý sử dụng khi chưa có sự đồng ý từ bác sĩ hoặc thầy thuốc có kiến thức chuyên môn.

Xem thêm: Cây hoa cứt lợn là gì? Chữa bệnh gì? Mua ở đâu?

Lưu ý khi sử dụng cây bán hạ

  • Không dùng cho phụ nữ có thai, những người bị chứng táo bón.
  • Không dùng cho những người bị ho khan, ho có máu.
  • Không dùng kết hợp dược liệu bán hạ với ô đầu.
  • Phải rửa sạch, ngâm kỹ để loại bỏ hết các độc tố trước khi sử dụng.

Mua cây bán hạ ở đâu? Giá bao nhiêu tiền 1 kg

Cây Thuốc quanh ta là địa chỉ bán cây bán hạ chất lượng, uy tín với hơn 10 năm kinh nghiệm trong nghề. Chúng tôi luôn cố gắng để mang lại những sản phẩm tốt chất, chất lượng nhất nhằm đảm bảo an toàn sức khỏe cho người tiêu dùng với mức giá ưu đãi. Hiện nay giá 1kg cây bán hạ đang giao động từ khoảng 250,000 đến 280.000VND Quý khách có nhu cầu mua vui lòng liên hệ bộ phận chăm sóc khách hàng để đặt hàng ngay.

Trên đây là một số thông tin về cây bán hạ bao gồm công dụng, cách nhận biết và các bài thuốc quý từ cây bán hạ để chữa bệnh phụ nữ. Hy vọng, đây sẽ là những thông tin hữu dụng giúp bạn đọc biết cách lựa chọn, sử dụng dược liệu này để mang tới hiệu quả tốt nhất.

Các bài viết của caythuocquanhta.net chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. Nếu thấy bài viết trên có ích, các bạn hãy chia sẻ trên Facebook cho người thân và bạn bè mình biết nhé. Cảm ơn bạn!

Lương Y Gia Định

Lương Y Gia Định

Mục đích của chúng tôi là sưu tầm, lưu trữ những thông tin y học quý báu, tổng hợp những bài thuốc dân gian, cây thuốc quanh ta hay và bổ ích đến với bạn đọc

Leave a Reply